Horyzont zdarzeń – Inwazja szarych wiewiórek

W programie Horyzont Zdarzeń rozmawiam z Wojciechem Brzezińskim o szarych wiewiórkach.

http://www.polsatnews.pl/wideo-program/horyzont-zdarzen-inwazja-szarych-wiewiorek_6369147/

 

Advertisements

Koty, czyli krajobraz strachu

Mój artykuł w Gazecie Wyborczej 

Kot ze zdobyczą

Kot ze zdobyczą (Gerry Ellis / Biosphoto)

Jak większość ludzi bardzo lubię koty – miłe, puchate, inteligentne. Jednak z zawodowego obowiązku, jako zoolog, muszę stwierdzić, że sympatyczny mruczek ma również drugie oblicze – twardego, skutecznego mordercy.
Kot to drapieżnik doskonały – adaptuje się wyjątkowo łatwo, bardzo szybko rozmnaża, jest niezwykle odporny i mało wybredny, poluje na wszystko w zasięgu pazurów. Ponadto przewyższa liczbowo naturalne drapieżniki. Szacuje się, że na świecie jest ponad 400 milionów kotów. Obecne są prawie na wszystkich szerokościach geograficznych, poza kręgami polarnymi.

Continue reading Koty, czyli krajobraz strachu

10 zwierzęcych terrorystów

Mój tekst w Magazynie Focus
10 zwierzęcych terrorystów - galeria Wiewiórka Fot. Shutterstock

Są doskonale przystosowani do ataku, niewybredni, radzą sobie w każdej sytuacji. I sami ich sprowadziliśmy na nasz teren! Oto dziesiątka wyjątkowo szkodliwych gatunków inwazyjnych.

Część z nich sprowadziliśmy celowo – jak króliki do Australii, na które chcieli polować angielscy osadnicy. Inne, jak szczury na statkach, trafiły w nowe miejsca przypadkiem. Zaczynamy je zauważać, gdy nam przeszkadzają – niszczą uprawy, zagrażają zdrowiu lub życiu roznosząc pasożyty i choroby, zaburzają równowagę ekologiczną, dziesiątkując rodzime gatunki. Nie zawsze dostrzegamy to dostatecznie wcześnie. Biologiczne inwazje przyczyniły się do zagłady 54 proc. wymarłych gatunków. Adaptacyjny triumf intruzów jest tragedią dla innych stworzeń.

Continue reading 10 zwierzęcych terrorystów

Galapagos. Wyspy ewolucji

Mój artykuł w Gazecie Wyborczej.
Marine iguanas expel the excess of salt ingested during foraging in the sea by sneezing it out once they are back on land.
Marine iguanas expel the excess of salt ingested during foraging in the sea by sneezing it out once they are back on land.
Kiedy w 2006 r. odbierałam grant badawczy rodziny Karola Darwina z rąk jego praprawnuczek, Phyllidy i Camilli Barlow, nie spodziewałam się, że zaledwie pół roku później znajdę się na wyspach Galapagos, mekce każdego zoologa, miejscu, które zainspirowało Darwina do stworzenia teorii selekcji naturalnej. I miejscu, w którym ewolucję udowodnili naukowo Peter i Rosemary Grantowie.Archipelag Galapagos odwiedziłam dwa razy. Zwierząt tu dużo, różnorodnych i często, szczerze mówiąc, dziwacznych. Nurkujące jaszczurki, ptaki o szyjach-balonach, pingwiny nie w śniegu, tylko pod kaktusem, kormorany-nieloty Ten zbiór cudaków zamieszkuje dziewiętnaście wysp i pomniejsze wysepki – pochodzenia wulkanicznego – równie różnorodne jak ich mieszkańcy.

Continue reading Galapagos. Wyspy ewolucji

Młoda Polka pomaga w powstrzymaniu inwazji norki nad Tamizą

Artykuł PAP – Nauka w Polsce:

pap-norka

Niewielka, lecz niezwykle żarłoczna norka amerykańska ku przerażeniu ekologów rozprzestrzeniła się w Europie. Joanna Bagniewska- młoda zoolog z Uniwersytetu Oksfordzkiego – zbadała aktywność tego nieznośnego drapieżnika, co pomoże powstrzymać inwazję ssaków.

“Norka amerykańska jest zwierzęciem ciekawym. To zwierzę ziemnowodne, które reprezentuje transformację stylu życia między zwierzętami w pełni lądowymi, a całkowicie wodnymi. W Europie jest to jednak gatunek inwazyjny. Na początku XX w. był trend by sprowadzać tutaj coraz większe ilości norek do ferm futerkowych” – powiedziała PAP Joanna Bagniewska.

Jednak po jakimś czasie norki z ferm uciekały, a część została wypuszczona, co doprowadziło do katastrofy ekologicznej. „Norki są drapieżnikami żarłocznymi. Pochłaniają wszystko, co im się nasunie pod zęby. Jest to bardzo duży problem dla ekologów, którzy zawsze zwracają uwagę na to, co robią norki nie tylko w Wielkiej Brytanii, ale i w całej Europie” – wyjaśniła rozmówczyni PAP.

Młoda uczona zbadała aktywność i tryb życia tych ssaków, bo im więcej o nich wiadomo, tym łatwiej będzie powstrzymać ich aktywność. „To jest bardzo przykre, bo przecież nie jest winą norek, że zostały tutaj sprowadzone” – podkreśliła.

Podczas swoich badań Bagniewska zgromadziła podstawowe dane potrzebne do analizy zachowań tego typu zwierząt. Dowiedziała się, jak ich aktywność zmienia się w zależności od płci, temperatury na zewnątrz i od światła.

Norka okazała się zwierzęciem dość leniwym, bo 80 proc. czasu spędza nieaktywnie. “Dla drapieżników to typowa tendencja. One bardzo często siedzą albo odpoczywają, oszczędzając w ten sposób energię. Na polowanie wychodzą tylko przez minimalną ilość czasu w ciągu dnia” – wyjaśniła rozmówczyni PAP.

W wodzie norki spędzają około 50 minut dziennie. Pomimo ich niewielkich rozmiarów i słabej termoregulacji, więcej czasu w wodzie spędzają samice. Z nurkowania nie rezygnują nawet w zimie.

Uczona tryb życia niewielkich drapieżników badała udoskonaloną przez siebie metodą TDR (Time-Depth Recorder). To jedno z podstawowych urządzeń pomiarowych, które gromadzą i przetwarzają dane. “Mierzy np. temperaturę zwierzęcia. Za jego pomocą można dowiedzieć się, jak zwierzęta nurkują i jak się zachowują w wodzie” – opisała.

Bagniewska badając życie norek używała obroży, do których przymocowała TDR-y. W przypadku ptaków zazwyczaj przykleja się je do piór, a fokom lub większym zwierzętom morskim można je umieścić w sierści.

“Kiedy zwierzę jest nieaktywne, śpi zwijając się w kłębek, temperatura rejestrowana przez mój sprzęt jest bardzo wysoka. Ciepło zwierzęcego ciała nagrzewa TDR. Kiedy zwierzę jest aktywne, wtedy fala powietrza z zewnątrz uderza w TDR i można tak zaobserwować obniżenie temperatury. Dzięki temu można stwierdzić, czy zwierzę jest aktywne czy nieaktywne” – powiedziała autorka badań.

Wyniki swoich badań Joanna Bagniewska zaprezentowała podczas konferencji „Science. Polish Perspectives”, która między 19 a 21 października odbyła się na Uniwersytecie Oksfordzkim. Jednym z patronów medialnych wydarzenia był serwis Nauka w Polsce – Polskiej Agencji Prasowej.

PAP – Nauka w Polsce, Ewelina Krajczyńska